Share

De verschillende huidlagen en hun functie

De huid is het grootste levende orgaan van ons lichaam, zowel in oppervlakte als gewicht. De huid vormt de barrière tussen ons lichaam en de buitenwereld, we zijn ervan afhankelijk voor onze uiterlijke verschijning en de huid verraadt veel over onze gezondheid, emoties, eetpatroon en leefgewoonten. De huid bestaat uit 3 lagen; het epidermis (opperhuid), het dermis (lederhuid) en het hypodermis, ook wel subcutis of onderhuids bindweefsel genoemd. Elke huidlaag bevat specifieke kenmerken en functies.

dwarsdoorsnede van de huid.jpg

Het epidermis (opperhuid):
De buitenste huidlaag, die we daadwerkelijk met het blote oog zien. Deze huidlaag is nog geen millimeter dik, behalve rond ogen, daar is het dunner; en op de handpalmen en voetzolen, daar is het epidermis dikker. Het epidermis is een belangrijke huidlaag, aangezien we eraan kunnen aflezen wat het huidtype is en in welke conditie de huid verkeert. Disbalans, problemen etc. zullen zich namelijk altijd tonen in de vorm van bijv. een vale teint, een aangedane textuur of dehydratatie. Kennis van de structuur en werking van het epidermis is derhalve onontbeerlijk voor een huidtherapeut t.a.v. zijn of haar mogelijkheden om hier op constructieve wijze verbetering in aan te brengen.

Ook het epidermis is weer opgebouwd uit meerdere lagen; 5 om precies te zijn:
- de basaalcellenlaag of kiemlaag (stratum basale)
- stekelcellenlaag (stratum spinozum)
- korrellaag (stratum granulosum)
- heldere laag (stratum lucidum)
- hoornlaag (stratum corneum)

De basaalcellenlaag is de diepst gelegen laag in het epidermis; hier vindt de celdeling plaats (er worden dagelijks miljoenen cellen gemaakt). Van hieruit vertrekken de nieuwe, vol vocht zittende cellen naar het huidoppervlak; voortgestuwd door de weer jongere cellen eronder. De cellen voeden zich met de voedingsstoffen die worden aangevoerd via de bloedvaten in het dermis; de huidlaag direct onder het epidermis.

Hoe verder de cellen opschuiven naar ‘buiten’, hoe verder ze van de bloedtoevoer af komen te liggen en hoe minder voedingsstoffen ze dus krijgen toegediend. Hierdoor verliezen de cellen, naarmate ze verder naar het oppervlak schuiven, steeds meer vocht, drogen dus steeds verder uit en veranderen steeds verder van vorm en inhoud; de cellen worden steeds platter en de celkernen worden kleiner; om uiteindelijk volledig te verdwijnen (huidcellen zonder celkern zijn dode huidcellen; dus vanaf een zeker moment bestaan de huidlagen alleen nog uit dode cellen, en zijn dus dode huidlagen. Dit proces wordt ook wel het verhoorningsproces of keratinisatie genoemd; en begint al in de stekelcellenlaag (stratum spinozum).

De cellen komen vanuit het stratum spinozum in de korrellaag (stratum granulosum), waar ze nog verder uitdrogen en platter worden, uiteindelijk hun celkern verliezen en dus ‘dood’ gaan. De cellen raken hier gevuld met keratine (proteïne die ook in haar en nagels zit). Vanaf de korrellaag zijn de huidlagen dus feitelijk dode huidlagen.

De dode cellen verschuiven vanaf hier verder naar het stratum lucidum (de heldere laag). Deze bestaat dus uit verschillende laagjes dode huidcellen. De dode huidcellen liggen dicht op elkaar en worden bijeen gehouden door een beetje tussencelstof.

Uiteindelijk bereiken de dode huidcellen het stratum corneum; de buitenste laag die we zien en de 1e verdedigingslinie tegen schadelijke invloeden van buitenaf. De cellen in het stratum corneum bevatten alleen nog hoornstof, keratine en vetten en zijn plat, liggen dakpansgewijs over elkaar en worden bijeen gehouden door een soort cement; celkit genoemd (een vettige substantie bestaande uit cholesterol, vrije vetzuren en ceramiden). Door de celkit kan water niet makkelijk de huid binnendringen of eruit verdampen.

De dode huidcellen worden als schilfers afgestoten, en dit is een ongoing proces. Er wordt geschat dat we ongeveer 5 miljard dode huidcellen per dag verliezen. Het kost een nieuwe huidcel ongeveer 28 dagen om van de basaalcellenlaag het stratum corneum te bereiken.

Cellen van Langerhans en melanocyten
In de basaalcellenlaag bevinden zich de cellen van Langerhans en de pigmentcellen (melanocyten). Vanuit hier worden pigmentvlekken dus ook ‘geboren’ en verder naar het huidoppervlak geduwd. Melanocyten (pigmentcellen) produceren melanine- of pigmentkorrels, die de dieper gelegen huidlagen beschermen tegen UV straling. De hoeveelheid melanine die de huid aanmaakt wordt bepaald door huidige blootstelling aan de zon, de hoeveelheid zon waaraan je in het verleden hebt blootgestaan en je genen/huidtype. Hoe meer melanine in de huid, hoe donkerder de huidskleur. De Langerhanscellen zijn verantwoordelijk voor het huideigen immuunsysteem en voorkomen dat bacteriën en andere schadelijke stoffen de huid binnendringen.

Het Dermis (lederhuid)
Het dermis ligt tussen het epidermis en de subcutane laag, bestaat uit bindweefsel en is de huidlaag waar het primaire verouderingsproces plaatsvindt. Het dermis bestaat uit 2 lagen:
- de papillaire laag (het overgangsgebied tussen epidermis en dermis)
- de reticulaire laag

De primaire functie van het dermis of de lederhuid is het creëren van een netvormig weefselstructuur dat sterk en stevig genoeg is om alle in deze huidlaag aanwezige onderdelen optimaal te ondersteunen. Het dermis bevat namelijk een hoop essentiële onderdelen zoals bloedvaten, lymfevaten, zweetklieren, fibroblasten, zenuwuiteinden, haren, talgklieren, maar voornamelijk collageen- en elastinevezels.

De zenuwuiteinden in het dermis detecteren veranderingen in temperatuur en registreren druk en pijn. De zweet- en talgklieren regelen de productie van de huideigen zuurmantel of pH waarde; een dunne ‘coating’ laag van olie en zweet die huid en lichaam helpt beschermen tegen bacteriële en schimmelinfecties.

Het Hypodermis (subcutis of onderhuids bindweefsel)
De huidlaag die zich tussen lederhuid en onderliggende botten en spieren bevindt. Het bestaat voornamelijk uit vetcellen, collageen en elastine. Afhankelijk van de locatie en iemands eetpatroon varieert de dikte van het hypodermis van enkele millimeters tot enkele centimeters. Het hypodermis beschermt het lichaam tegen druk, stoten en kou, dient als opslagplaats van overtollig vet en vitaminen of als juist als bescherming tegen excessief gewichtsverlies en het hypodermis bepaalt onze lichaamsvormen, de structuur, conditie en spankracht van de leder- en opperhuid.

In de media

In de media

publicaties

meer info

CMS & Webdesign by Footsteps